انجمن ایرانی روابط بین الملل با همکاری دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه خوارزمی و گروه پژوهشی فرهنگ دیپلماسی و گفتگو دو فصلنامه مطالعات فرهنگ دیپلماسی 2980-9908 4 2 2026 03 20 Neoliberalism’s Resilience to Crises: An Analysis of Policy Recommendations of International Development Institutions (2008-2024) تاب‌آوری نئولیبرالیسم در برابر بحران‌ها: تحلیل توصیه‌های سیاستی نهادهای توسعه بین‌المللی (2008-2024) 237 258 245284 10.22034/sjcds.2026.576143.1120 FA کاوه کیهانی ثابتی گروه علوم سیاسی،دانشکده حقوق و علوم سیاسی،دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج،کرج،ایران رضا شیرزادی عضو هیات علمی گروه علوم سیاسی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران (نویسنده مسئول) S مجتبی زارع اشکذری عضو هیات علمی گروه علوم سیاسی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران. Journal Article 2025 11 09 This article examines why and how neoliberal policy prescriptions promoted by major international development institutions have persisted—and even strengthened—despite the profound challenges posed by two major global crises: the 2008 financial crisis and the COVID 19 pandemic. Although both crises exposed structural weaknesses of neoliberal governance, institutions such as the IMF, World Bank, UNDP, and OECD continued to advance market-oriented reforms. The central research question asks: How have these institutions maintained the neoliberal logic of their policy recommendations between 2008 and 2024 despite the delegitimizing effects of the crises? The article argues that the key mechanism enabling this persistence is the institutions’ *governance power, operationalized through three capacities: the ability to define crises, the ability to prescribe policy solutions, and the ability to monitor implementation. Methodologically, the study employs a process tracing approach to uncover the sequential dynamics through which neoliberal ideas were reproduced, and a systematic documentary analysis to code and analyze official reports, evaluations, and policy statements. Findings show that the crises were framed not as failures of neoliberalism but as “external shocks” or “implementation gaps,” allowing institutions to repackage long standing neoliberal prescriptions—such as structural reforms, debt sustainability, targeted social protection, and private sector led development—as crisis response strategies. Furthermore, monitoring mechanisms and conditionalities ensured the institutionalization of these recommendations. The study concludes that the resilience of neoliberalism in international development is not mere policy continuity but the result of an adaptive process through which institutions reinterpret crises, rearticulate policy norms, and reinforce compliance structures. This highlights the need for deeper scrutiny of the discursive and institutional power that shapes global development governance. این مقاله به بررسی چرایی تداوم و تاب‌آوری سیاست‌های نئولیبرالی در نهادهای توسعه بین‌المللی در مواجهه با دو بحران بزرگ قرن بیست‌ویکم- بحران مالی ۲۰۰۸ و همه‌گیری کرونا- می‌پردازد. مسئله اصلی پژوهش این است که چگونه با وجود آن‌که هر دو بحران ناکارآمدی‌های ساختاری نئولیبرالیسم را آشکار کردند، نهادهایی مانند صندوق بین‌المللی پول، بانک جهانی، برنامه توسعه سازمان ملل و سازمان همکاری اقتصادی و توسعه توانستند منطق نئولیبرالی توصیه‌های سیاستی خود را حفظ و حتی تقویت کنند. پرسش محوری مقاله این است که چه سازوکارهایی امکان تاب‌آوری این سیاست‌ها را فراهم کرده است؟ فرضیه پژوهش بیان می‌کند که «موقعیت حکومت‌مندی نهادهای بین‌المللی»- شامل توانایی تعریف بحران، توانایی تجویز راهکار و توانایی نظارت بر اجرا- به این نهادها اجازه داده است بحران‌ها را بازقالب‌بندی کرده و سیاست‌های نئولیبرالی را در قالب نسخه‌های جدید بازآفرینی کنند. روش تحقیق مبتنی بر «تحلیل فرایندمحور» برای تبیین روندهای بازتولید سیاست‌ها و «تحلیل اسنادی نظام‌مند» برای استخراج الگوهای روایی، هنجاری و نهادی از اسناد رسمی نهادهای بین‌المللی است. یافته‌ها نشان می‌دهد که این نهادها بحران‌ها را نه به‌عنوان شکست سیاست‌های بازارمحور، بلکه به‌عنوان «شوک‌های خارجی» یا «اختلالات اجرایی» تعریف کرده‌اند؛ سپس با تجویز نسخه‌هایی مانند اصلاحات ساختاری، هدفمند‌سازی حمایت‌ها، پایداری بدهی و شاخص‌محوری توسعه، منطق نئولیبرالی را بازتولید کرده‌اند. همچنین سازوکارهای نظارتی و مشروطیت‌های مالی اجرای این نسخه‌ها را تضمین کرده است. نتیجه آن‌که تاب‌آوری نئولیبرالیسم در حوزه توسعه بین‌المللی محصول هم‌افزایی قدرت روایی، هنجاری و نهادی نهادهای بین‌المللی مورد نظر است. http://www.sjcds.ir/article_245284_949291d52dc6c5e4324ee537846ace80.pdf